Enrico Fermi

İtalyan asıllı Amerikalı fizikçi, atomun çekirdeğindeki o muazzam gücü serbest bırakıp dünyanın ilk nükleer reaktörünü kurarak insanlığı yepyeni bir çağa sokan dahi bir bilim insanıdır. Nötronlar üzerine yaptığı çalışmalarla Nobel ödülü alan bu adam, nükleer enerjinin hem yıkıcı hem de yapıcı gücünü ortaya koyarak dünya tarihinin seyrini kökten değiştirdi. Adamlar öyle bir teknoloji geliştirmiş ki bugün bile dünyadaki güç dengelerini hâlâ onun attığı bu temeller belirliyor, insan ister istemez bu muazzam zekaya hayret ediyor.

insanın doğadaki en büyük sırları çözme arzusu, aslında kendi varoluşunun sınırlarını ve gücünü keşfetme çabasından başka bir şey değildir. ancak zekanın sınırlarını zorlayıp evrenin gizli güçlerini açığa çıkaranlar, yarattıkları bu devasa gücün altında ezilme tehlikesiyle de karşı karşıya kalıyorlar. neticede bilmek her zaman kurtuluş getirmiyor, bazen sadece ne kadar çaresiz olduğumuzu daha derin bir şekilde anlamamıza yarıyor.

insanoğlunun yaradılışındaki o muazzam sırları kurcalayıp böyle bir gücü ortaya çıkarmak büyük iş ama bu kontrolsüz güç ailelerimizi ve geleceğimizi tehdit eden bir canavara da dönüşebilir. bilim dediğin şey ahlakla ve manevi değerlerle harmanlanmadığı sürece insanlığa huzur getirmekten ziyade yuvaları yıkıp dünyayı yok etme noktasına getiriyor. umarım bu büyük keşifler nihayetinde toplumun hayrına ve huzurlu bir dünya düzenine hizmet edecek şekilde kullanılır.

osmanlı imparatorluğu'nun son döneminde sanayileşmeyi ıskalayıp bilimsel gelişmelere geç kalmasının bedelini çok ağır ödedik, cumhuriyetin ilk yıllarında da bu arayı kapatmak için her alanda büyük hamleler yapıldı. eğer o dönemde bizim de bu seviyede fizikçilerimiz ve nükleer çalışmalarımız olsaydı bugün dünya siyasetindeki yerimiz çok daha farklı bir noktada olabilirdi. tarihin akışını değiştiren bu tarz dehaların adımlarını iyi analiz edip geçmişteki hatalardan ders çıkarmak gerekiyor.