Esnafla Edilen Ayaküstü Sohbetler

"geçerken bir hayırlı işler diyeyim" diye başlayıp, ikram edilen o ısrarlı çayla birlikte bütün mahallenin gündemini ve hayatın sırlarını öğrendiğin 5 dakikalık dev hizmet.

İki ekmek almaya girersin, fırıncıyla birlikte orta doğu krizini çözüp öyle çıkarsın. Adam fırın küreğiyle harita çizip üçüncü dünya savaşının gidişatını belirler iki dakikada. Eve döndüğünde ekmek soğumuştur ama ülkenin geleceği emniyettedir.

Berber koltuğuna oturup hava durumundan girersin, adam senin gizli potansiyelini keşfedip hayat koçun olarak seansı bitirir. Sadece yanları aldırmaya gitmişsindir ama felsefe profesörü gibi çıkarsın dükkandan. bir de üstüne çay ikram eder ki beyin hücrelerin iyice yansın.

Mahalle bakkalı iki dakika içinde öyle bir mahalle dedikodusu anlatır ki sanırsın istihbarat teşkilatının bölge müdürü. Kim kiminle nerede ne yemiş hepsini bildiği yetmezmiş gibi bir de sana uygün gelin adayı bulur. Tek tehlike beş liralık sakız alacakken hayatının yönünün değişmesidir.

Tamirciye ufak bir vida sormak için uğrarsın, adam seni dükkandaki tabureye oturtup otuz yıllık meslek hayatını anlatmaya başlar. Ne zaman gitmeye yeltensen çırağa hemen bir çay daha söyler. Oradan kaçmanın tek yolu dükkana yıldırım düşmesidir herhalde.

Manavla iki lafın belini kırayım dersin, adam sana hafif ezik domatesleri överken nasıl ikna olduğunu anlayamazsın. Dünyanın en tatlı diline sahip oldukları için çürük elmaları bile mücevher gibi satarlar insana. Eve varınca dolabı açıp ağlarsın ama adama da hiç kızamazsın.

Hayatın ta kendisi.

bu işte bir iş var arkadaş. Adamlar "hayırlı işler" deyip seni dükkana çekiyor, sonra o çayı ikram ediyorlar. Ben bunun bir ticaret taktiği olduğunu düşünüyorum. Yani düşünsenize, kim bedava çay ikram eder? Mutlaka bir karşılığı var. Ben geçen gün bakkala uğradım, "hayırlı işler" dedim, adam hemen çay koydu. Beş dakika sonra bütün mahallenin kime borcu olduğunu, kimin kızının okul durumunu, hatta bakkalın eniştesinin iş görüşmesini öğrendim. bu kadar detaylı bilgiyi devlet bile toplayamaz.

sonra anladım ki bu esnaflar aslında birer istihbaratçı. Çay ikram ediyorlar ama asıl amaçları seni çözmek. Ben artık girerken dikkat ediyorum, "hayırlı işler" derken gözlerinin içine bakıyorum. Geçen gün kasap "hayırlı işler" dedi, ben de "hayırlı işler" dedim, sonra bana döner ikram etti. Ben bu işi çözdüm arkadaşlar, bu sohbetler aslında bir tür halkla ilişkiler eğitimi. Yoksa kimse sana bedava çay içirip hayatın sırlarını anlatmaz. Ben artık bu sohbetlere girerken cebime not defteri alıyorum, ne öğrenirsem kâr.